„Centralną częścią koncepcji i wskazań przekazanych człowiekowi [...] była zawsze i wszędzie na całym świecie jakaś nauka o sensie bólu i cierpienia. Na niej wspierało się zalecenie i zaproszenie, aby należycie potraktować cierpienie, aby właściwie je znosić, bądź je likwidować".
Ta Schelerowska konstatacja wskazuje na fakt, iż powszechność namysłu i refleksji ludzkiej wiązała się i wiąże z potrzebą słusznego i, w miarę możliwości, najlepszego potraktowania cierpienia. Stanowi ono istotną część egzystencji, jakkolwiek nierozpoznawalną całościowo w interpretacji i zrozumieniu. Wiele skojarzeń związanych z cierpieniem pozwala na stwierdzenie, iż próba mierzenia się z cierpieniem przebiega po różnorodnych płaszczyznach i różnorakimi drogami, które pozwalają widzieć w cierpieniu i wokół niego te zjawiska, które je tłumaczą, intensyfikują, relatywizują, rozparcelowują, kanalizują, krystalizują i rozróżniają. Świadczą o tym niektóre teorie wypracowane przez autorów rozpraw z różnych dziedzin nauki zajmujących się fenomenem cierpienia.
„Radość pochodzi z odkrycia sensu cierpienia". Komunikowanie własnego odkrycia, że cierpienie może być jednak w jakiś sposób zrozumiane, wiąże się istotnie z radością, gdyż jest to doznanie wartościowe także ze względu na innych. Zrozumienie cierpienia przekazane innym ludziom cierpiącym może im dopomóc.


Spis treści
Cierpienie fenomenem:

   1. Alberto Lo Presti, Rany historii: wolność i zbawienie rodziny ludzkiej.
   2. P. Socha, List Jana Pawła II do chorych i cierpiących.

Cierpienie wyzwaniem:

   1. L. Kazimierczak, P. Prüfer, Potrzeba istnienia hospicjum w parafii. Teologiczno-pastoralny przyczynek o cierpieniu, chorobie i starości.
   2. E. Bartkowiak, Szpitalnictwo zakonne. U źródeł opieki zastępczej nad dzieckiem w Polsce.
   3. J. Jasik, Pielęgniarka wobec problemów psychologicznych dziecka i jego rodziny wynikających z choroby nowotworowej.
   4. H. Ochonczenko, Samopomoc społeczna w służbie ludzkiemu cierpieniu.

Cierpienie asumptem:

   1. P. Baron, Cierpienie cudze i własne jako element inspirujący twórczo.
   2. B. Literska, Cierpienie jako impuls do twórczości muzycznej Tadeusza Bairda.
   3. A. Dobrychłop, Emocje w przeżywaniu cierpienia. Emocje źródłem cierpienia.
   4. J. Macała, Polityk a cierpienie: przeżywanie czy udawanie?
   5. J. Planeta, Znaczenie polityki historycznej w kształtowaniu zafałszowanej tożsamości Polaków w czasach komunizmu.
   6. P. Prüfer, Nierówności społeczne i bieda jako zjawiska wywołujące cierpienie. Analiza socjologiczno-moralna.
   7. A. Falbierska, Aktywność ludzi starszych „ucieczką” od cierpienia.