Choć zagadnienia komunikacji w edukacji od lat stanowią temat wielu badań i nie brak prac traktujących o procesie nauczania–uczenia się, Komunikacyjne środowisko nauczania i uczenia się to wyjątkowa pozycja na polskim rynku wydawniczym. Jej treść obejmuje szeroki wachlarz problemów poświęconych nauczaniu, uczeniu się i środowisku komunikacji edukacyjnej, prezentuje w tym zakresie najnowsze tendencje i bogaty dorobek badawczy. Składa się z trzech części. Pierwsza omawia funkcjonowanie nauczyciela w szkole, profesjonalną bazę wiedzy nauczyciela, jego podstawowe kompetencje, charakterystykę zmiennych komunikacyjnych decydujących o sukcesie w pracy zawodowej, taksonomię celów kształcenia, zasady nauczania jako normy postępowania nauczyciela, model nauczania zorientowany na ucznia, a także sposoby kreowania w środowisku uczenia się pozytywnego klimatu emocjonalnego. Druga część poświęcona jest uczniowi w środowisku uczenia się. Poznać dzięki niej można modele skutecznego uczenia się szkolnego i bogaty zbiór narzędzi badawczych komunikacji edukacyjnej niezbędny każdemu nauczycielowi. Część trzecia traktuje o problemach środowiska fizycznego komunikacji edukacyjnej. Obok kwestii związanych z mikroklimatem w klasie szkolnej i ergonomią stanowisk pracy uczniów Aleksander Sztejnberg ukazał w niej wpływ wybranych sposobów przestrzennego usadowienia uczniów na komunikowanie się w klasie. Niezwykłym atutem tej książki jest nader bogaty zbiór różnorodnych ćwiczeń przydatnych w samokształceniu, a także materiały dydaktyczne służące ewaluacji zdobytej wiedzy. Słowem, Komunikacyjne środowisko nauczania i uczenia się jest wręcz niezbędne w bibliotekach i biblioteczkach domowych szerokiego grona odbiorców: od wykładowców wyższych uczelni, wszystkich studentów, nauczycieli poszczególnych przedmiotów, aż do czytelników pragnących po prostu pogłębić swoją wiedzę w zakresie komunikacji edukacyjnej.
Spis treści
Wstęp
Część 1. Nauczyciel w szkole
Rozdział 1. Profesjonalna baza wiedzy nauczyciela Rozdział 2. Funkcje i zadania nauczyciela w klasie szkolnej. Podstawowe kompetencje nauczyciela
Rozdział 3. Taksonomie celów kształcenia Taksonomia celów dziedziny poznawczej Blooma (1956) Taksonomia dziedziny emocjonalnej Krathwohla (1964) Powiązanie taksonomii celów kształcenia dziedziny poznawczej Blooma (1956) i taksonomii dziedziny emocjonalnej Krathwohla (1964) Taksonomia dziedziny psychomotorycznej Dave'a (1970) Zweryfikowana taksonomia dziedziny poznawczej Blooma (2001) Rozdział 4. Edukacja szkolna i teoria konstruktywistyczna uczenia się. Nauczyciel konstruktywista Porównanie modeli nauczyciela tradycyjnego i nowoczesnego
Rozdział 5. Warunki konieczne do realizacji nauczania skoncentrowanego na uczniu Rozdział 6. Psychologiczne zasady nauczania skoncentrowanego na uczniu Rozdział 7. Rozpoznawanie nauczycielskiego stylu nauczania Rozdział 8. Kreowanie pozytywnego klimatu emocjonalnego klas szkolnych Rozdział 9. Strategie zapobiegania konfliktom i redukcji ujemnych emocji w klasie Zapobieganie konfliktom w klasie Redukcja ujemnych emocji i konfliktu w klasie
Rozdział 10. Model FEASP Hermanna Astleitnera i jego zastosowanie w tworzeniu pozytywnego klimatu emocjonalnego w klasie Redukcia Redukcja zazdrości Redukcja złości Wzrost sympatii Wzrost przyjemności (zadowolenia)
Rozdział 11. Stosowanie zasad nauczania na zajęciach edukacyjnych Zasada poglądowości i jej realizacja w klasach szkolnych Zasada przystępności nauczania (dostępności, stopniowania trudności) Zasada systematyczności i logicznej kolejności Zasada trwałości Zasady w sprawdzaniu i ocenianiu osiągnięć szkolnych uczniów
Rozdział 12. Bezpośredniość jako zmienna komunikacyjna nauczyciela Bezpośredniość werbalna Bezpośredniość niewerbalna Pomiar poziomu bezpośredniości niewerbalnej Oczekiwania studentów w zakresie niewerbalnych zachowań nauczycieli na zajęciach edukacyjnych - relacja z badań Bezpośredniość niewerbalna nauczyciela. Szacowanie efektów uczenia się
Rozdział 13.Jasność nauczania jako zachowanie komunikacyjne nauczyciela Ocena poziomu klarowności nauczania
Rozdział 14. Skuteczny nauczyciel - zachowania nauczyciela na zajęciach edukacyjnych Działalność dydaktyczna Jakość organizacji zajęć Klimat klasy
Rozdział 15. Charakterystyki skutecznego nauczyciela - wybrane narzędzia pomiarowe Rozdział 16. Kreowanie skutecznego klimatu nauczania Rozdział 17. Strategie kształcenia. Nauczycielskie style kierowania klasa szkolną Rozpoznawanie stylu kierowania klasą szkolną. Zintegrowany model stylów nauczania i uczenia się
Rozdział 18. Style komunikacyjne nauczyciela Zachowania idealnego nauczyciela - relacja z badań Niepożądane zachowania nauczyciela - relacja z badań Aktualne zachowania interakcyjne nauczyciela w ocenie uczniów i w samoocenie nauczyciela - relacja z badań Zachowania nauczycieli szkół podstawowych, gimnazjów i liceów na zajęciach edukacyjnych w ich samoocenie
Rozdział 19. Pożądane właściwości nauczyciela na zajęciach edukacyjnych Rozdział 20. Ujemne cechy osobowości i postępowania nauczyciela na zajęciach edukacyjnych.. Rozdział 21. Relacje uczeń-nauczyciel w rzeczywistości szkolnej Rozdział 22. Zachowania komunikacyjne nauczycieli i uczniów w rzeczywistości szkolnej Działania i wypowiedzi nauczyciela jako źródła zachowań agresywnych uczniów
Rozdział 23. Zachowania werbalne i niewerbalne nauczyciela. Szacowanie efektów uczenia się - relacja z badań Rozdział 24. Zachowania niewerbalne nauczycieli na zajęciach edukacyjnych a ich style komunikacyjne Rozdział 25. Jasność i rzeczowość wypowiedzi nauczyciela. Szacowanie efektów uczenia się Rozdział 26. Zachowania nauczyciela podczas kontroli i oceny wiedzy. Szacowanie efektów uczenia się Rozdział 27. Jednoczesne występowanie trzech zmiennych komunikacyjnych nauczyciela. Szacowanie efektów uczenia się Rozdział 28. Motywowanie uczniów do nauki Model celów motywacyjnych ARCS Johna M. Kellera (1979).
Część 2. Uczeń w rzeczywistości szkolnej Rozdział 29. Doskonalenie uczenia się szkolnego Model szkolnego uczenia się Johna B. Carrolla (1963) System pełnego przyswajania Jamesa H. Błocka i Benjamina S. Blooma
Rozdział 30. Odpowiedzialność ucznia za swoje uczenie się Rozdział 31. Wpływ zmiennych środowiska edukacyjnego na uczenie się
Rozdział 32. Narzędzia komunikacji edukacyjnej i ich wykorzystanie w doskonaleniu środowisl uczenia się Style uczenia się VARK Preferencje środowiskowe PEPS do uczenia się Pożądane środowiska uczenia się dla uczniów ekstrawertyków i introwertyków Dwa główne wymiary osobowości według Hansa Eysencka Zachowania komunikacyjne uczniów w konwersacjach z nauczycielami i ich rozpoznawanie Oczekiwania uczniów w zakresie werbalnych i niewerbalnych zachowań komunikacyjnych nauczyciela Zewnętrzna i wewnętrzna motywacja do uczenia się Wzmocnienie wewnętrznej motywacji na drodze samodzielnej analizy prze; uczniów osiągania założonych celów uczenia się Rozpoznawanie wskaźników efektywnej szkoły Dominujące kategorie motywów uczenia się szkolnego Odczucia uczniów związane z uczeniem się Stosunek uczniów do nauki szkolnej Jakość uczenia się uczniów na zajęciach edukacyjnych. Najistotniejsze cechy osobowości uczniów związane z uczeniem się w szkole Aktywność strategiczna uczniów podczas uczenia się z tekstów podręcznikowych . Dominujące orientacje celów motywacyjnych uczniów a struktury celów nauczyciela W jaki sposób rozpoznać w rzeczywistości szkolnej ucznia zdolnego? Jak rozpoznać u uczniów lęk komunikacyjny? Jakich stanów emocjonalnych doświadczają uczniowie w czasie lekcji w różnych sytuacjach komunikacyjnych? Zastosowanie modelu FEASP Hermanna Astleitnera w rozpoznaniu ujemnych i dodatnich emocji uczniów na zajęciach edukacyjnych
Rozdział 33. Rewolucja w pomiarze testowym osiągnięć poznawczych uczniów Wybrane procedury komputerowego testowania adaptacyjnego w ewaluacji osiągnięć uczniów
Część 3. Środowisko komunikacji edukacyjnej
Rozdział 34. Klasa szkolna jako miejsce świadczenia usługi edukacyjnej Wpływ atmosfery otoczenia klasy szkolnej na uczniów i nauczyciela Rozpoznawanie środowiska fizycznego klas szkolnych
Rozdział 35. Mikroklimat klasy szkolnej Jaki jest klimat świetlny pomieszczeń lekcyjnych w polskich szkołach? Co zrobić, aby uczniowie siedzieli wygodnie? Ergonomiczne stanowiska pracy uczniów w szkole
Rozdział 36.Wykorzystanie przestrzeni klasy szkolnej w uczeniu się Aranżacje przestrzenne miejsc siedzących Tradycyjna Podkowa i segmenty Wpływ aranżacji przestrzennych na komunikację w klasie
Rozdział 37. Pytania i polecenia Literatura Spis rycin Spis tabel
|