Tematyka podręcznika jest skupiona wokół problemów proksemiki w edukacji szkolnej. Jest on przeznaczony dla osób interesujących się zagadnieniami komunikacji edukacyjnej, a w szczególności zainteresowanych problemami fizycznego i przestrzennego środowiska nauczania i uczenia się oraz prowadzeniem badań empirycznych w tym zakresie. W podręczniku zaprezentowano bogaty zbiór materiałów dydaktycznych służących ewaluacji. W końcowej jego części umieszczono zbiór pytań i poleceń. Razem z ćwiczeniami przedstawionymi w niektórych rozdziałach, materiały te stanowią bazę zarówno dla werbalnej prezentacji, jak i dla pisemnej kontroli. Podręcznik jest adresowany do szerokiego grona osób: od nauczycieli edukacji przedszkolnej i nauczycieli szkół podstawowych, gimnazjów, szkół ponadgimnazjalnych i nauczycieli akademickich, aż po studentów różnych specjalności. Materiał zawarty w podręczniku można wykorzystać w procesie efektywnego przygotowania się do zajęć dydaktycznych, m.in. z takich przedmiotów, jak ?Komunikacja społeczna??Komunikacja edukacyjna?, ?Dydaktyka ogólna?, ?Socjologia edukacji?. Ponadto z pewnością skorzystają z niego nauczyciele akademiccy, realizujący zajęcia z dydaktyk przedmiotowych w toku kształcenia przyszłych nauczycieli różnych specjalności.

Spis treści:

Wstęp

Rozdział 1. Zachowania proksemiczne w komunikacji edukacyjnej
1.1. Ekologia klasy szkolnej
1.2. Aranżacje sal dydaktycznych: terytorialne i funkcjonalne, społecznie dośrodkowe i odśrodkowe
1.3. Proksemika klasy i szkoły
1.4. Szkolne ośrodki aktywności
1.5. Przestrzeń społeczna szkoły
1.6. Strefy wewnętrzne w przestrzeni społecznej klasy szkolnej
1.7. Strefy przestrzenne Halla w środowisku uczenia się
1.8. Dystans przestrzenny i słuchanie w klasie szkolnej
1.9. Relacje interpersonalne a dystanse przestrzenne w klasie szkolnej
1.10. Rodzaje interpersonalnej przestrzeni i odległości nauczycieli akademickich w kontaktach ze studentami

Rozdział 2. Środowisko fizyczne klas szkolnych
2.1. Zagęszczenie społeczne i przestrzenne jako fizyczny aspekt środowiska klasy szkolnej
2.2. Wybrane czynniki środowiska fizycznego pomieszczeń dydaktycznych
2.2.1. Wietrzenie
2.2.2. Temperatura
2.2.3. Oświetlenie naturalne i sztuczne
2.2.4. Kolory ścian i sufitów
2.2.5. Ochrona przed hałasem
2.2.6. Organizacja zajęć w szkole
2.2.7. Rekreacja
2.3. Ekologia stanowisk w pracowniach komputerowych
2.4. Środowisko fizyczne szkół alternatywnych. Model edukacji steinerowskiej
2.5. Środowisko akustyczne klas szkolnych
2.6. Organizacja przestrzeni w klasach szkolnych
2.7. Zastosowanie techniki mapowania w określaniu wzorców interakcji i wykorzystania przestrzeni fizycznej w klasach szkolnych
2.8. Wpływ kolorów środowiskowych w pomieszczeniach do nauki o planie otwartym i zamkniętym na nastrój i odczuwaną prywatność osób uczących się
2.9. Środowisko fizyczne pomieszczeń dydaktycznych w wybranych krajach
2.9.1. Singapur
2.9.2. Anglia
2.9.2.1. Formy działalności nauczycieli i uczniów na lekcy przydatne w analizie środowiska klasy szkolnej
2.10. Pomiar jakości środowiska klasy szkolnej
2.11. Wykorzystanie przestrzeni klasy szkolnej a preferowany przez nauczyciela styl nauczania

Rozdział 3. Aranżacja tradycyjna miejsc siedzących w pomieszczeniu dydaktycznym - przegląd badań
3.1. Badania za granicą
3.2. Badania w Polsce
3.2.1. Ulubione miejsca siedzące w percepcji studentów
3.2.1.1. Narzędzie badawcze służące rozpoznaniu lęku komunikacyjnego u osób preferujących określone miejsca w sali dydaktycznej
3.2.1.2. Ocena poziomu lęku komunikacyjnego u badanych osób preferujących miejsca siedzące w określonych rzędach i szeregach ławek
3.2.1.3. Preferowane miejsca siedzące w rzędach
3.2.1.4. Preferencje dla każdego miejsca przy stolikach dwuosobowych
3.2.1.5. Zachowania niewerbalne uczniów preferujących różne miejsca siedzące w pomieszczeniu dydaktycznym

Rozdział 4. Przegląd wybranych aranżacji miejsc siedzących w pomieszczeniach dydaktycznych
4.1. Segmenty
4.2. Półkole
4.3. Organizacja miejsc siedzących w pary
4.4. Organizacja miejsc siedzących typu podkowa
4.5. Alternatywne aranżacje miejsc siedzących w klasie szkolnej
4.5.1. Aranżacja miejsc siedzących przy dużym prostokątnym stole konferencyjnym
4.5.2. Aranżacja miejsc siedzących w koło
4.5.3. Rozproszona aranżacja miejsc siedzących w podgrupy trzyosobowe
4.5.4. Najbardziej i najmniej komfortowe aranżacje miejsc siedzących w percepcji studentów
4.5.5. Wykorzystanie przestrzeni pomieszczeń dydaktycznych w szkole wyższej
4.5.6. Wybrane aranżacje miejsc siedzących a komunikacja w klasie szkolnej

Rozdział 5. Szczególne strefy w przestrzeni klasy szkolnej
5.1. Trójkątna strefa wpływu
5.1.1. Preferencje dla miejsc siedzących w obrębie trójkąta wpływu
5.2. Strefy aktywności: trójkątna i w kształcie litery T
5.2.1. Preferencje dla miejsc siedzących w strefach aktywności w sali dydaktycznej z tradycyjną aranżacją
5.2.1.1. Preferencje dla miejsc siedzących w trójkątnej strefie aktywności
5.2.1.2. Preferencje dla miejsc siedzących w strefie aktywności w kształcie litery T

Rozdział 6. Klasa szkolna, jej środowisko i klimat
6.1. Ocena jakości klas szkolnych - badanie wizualnych właściwości fizycznych pomieszczeń dydaktycznych
6.2. Ocena jakości pomieszczenia dydaktycznego - relacja z badań
6.3. Określenie środowisk fizycznych pomieszczeń dydaktycznych
6.3.1. Aranżacje miejsc siedzących w klasach szkolnych
6.3.1.1. Charakterystyki opisowe właściwości fizycy nych badanych pomieszczeń dydaktycznych
6.3.1.2. Nauczycielskie style nauczania

Pytania i polecenia
Literatura
Summary